H1 opisuje ryzyko przypadkowego kontaktu, nie cały proces produkcji
NSF określa smary H1 jako przeznaczone do „przypadkowego kontaktu z żywnością” (incidental food contact). Program rejestracji NSF opiera się m.in. na wymaganiach FDA zawartych w 21 CFR. Zgodnie z 21 CFR § 178.3570 takie środki mogą być stosowane między innymi do smarowania części maszyn w miejscach, w których smarowany element jest narażony na kontakt z żywnością, pod warunkiem że ilość jest minimalna, czyli tylko taka, jaka jest potrzebna do uzyskania efektu technicznego. Przy rejestracji NSF ocenia recepturę i etykietę środka smarnego. Nie jest to ocena całej maszyny, procesu mycia ani receptury wytwarzanej żywności.
H1, 3H, H2 i ISO 21469 to różne oznaczenia
Najpierw rozpoznaj kategorię zastosowania
Obok H1 NSF rejestruje m.in. środki H2 (określane jako przemysłowe), oleje rozpuszczalne H3 oraz płyny do wymiany ciepła HT-1 i HT-2; przy HT-2 NSF wprost zaznacza, że kontakt z żywnością nie jest dopuszczony. W White Book występuje też kod 3H: na liście Compagnia Italiana Lubrificanti część olejów ma kody H1 i 3H, a jeden produkt wyłącznie 3H. Liczy się kod przypisany do konkretnego produktu. Nie przenoś kodu z jednego produktu na inny i nie traktuj środka H2 jako zamiennika H1 tylko dlatego, że jest sprzedawany dla przemysłu spożywczego.
ISO 21469 określa wymagania higieniczne
ISO 21469:2006 określa wymagania higieniczne dotyczące formulacji, produkcji, użycia i obsługi środków smarnych, które mogą przypadkowo zetknąć się z produktem lub opakowaniem w przemyśle spożywczym, kosmetycznym, farmaceutycznym, tytoniowym albo paszowym. Norma nie obejmuje substancji dodawanych do produktu ani mających z nim bezpośredni kontakt. NSF prowadzi rejestrację H1 i certyfikację ISO 21469 jako osobne programy, a w White Book można wyszukać zarówno produkty zarejestrowane, jak i certyfikowane według ISO 21469. Pytaj więc osobno, czy dany wariant jest zarejestrowany jako H1 i czy ma certyfikację ISO 21469. Nie dopisuj ISO 21469 na podstawie samego wpisu H1.
Jak zweryfikować rejestrację konkretnego smaru?
Wyszukaj w White Book dokładną nazwę produktu i porównaj ją z etykietą, kartą techniczną oraz ofertą dostawcy. W rodzinie produktów sprawdź pełne oznaczenie: inna klasa konsystencji NLGI, lepkość, forma (np. spray) albo nazwa handlowa może mieć osobny wpis i osobny numer rejestracyjny. Przed zamówieniem zapisz:
- pełną nazwę handlową i wariant produktu
- numer rejestracyjny NSF oraz kod kategorii
- datę i źródło sprawdzenia wpisu w White Book
- informację z etykiety lub karty technicznej o przeznaczeniu i ograniczeniach
- potwierdzenie, czy wymagane jest również ISO 21469
- dokument, na podstawie którego zakład dopuści produkt do użycia
Sam napis „food grade” w katalogu lub wiadomości handlowej nie zastępuje tych danych. Zarejestrowany produkt może nosić znak rejestracji NSF, ale sama lista NSF zaleca potwierdzanie statusu wpisu bezpośrednio w NSF. Dlatego data sprawdzenia jest częścią dokumentacji.
Dopasuj smar do maszyny, nie tylko do branży
Po sprawdzeniu H1 nadal pozostaje dobór techniczny. Zbierz temperaturę ciągłą i szczytową, prędkość, obciążenie, rodzaj ruchu, wilgoć, środki myjące, kontakt z parą, materiały uszczelnień i częstotliwość smarowania. H1 nie mówi samodzielnie o nośności, stabilności w temperaturze, odporności na wodę ani zgodności z uszczelnieniem. Przy zmianie produktu nie mieszaj dwóch smarów tylko dlatego, że oba mają kod H1.
Jak czytać ofertę TC Kolor?
W kategorii smarów dla przemysłu spożywczego i farmaceutycznego TC Kolor pokazuje między innymi FG NEW, FOOD GREASE R oraz FLUORGREASE FG 2. Dane katalogowe opisują je odpowiednio jako smar do urządzeń pakujących, smar z PTFE do pakowarek do smarowania ręcznego oraz smar do łożysk w krytycznych warunkach i wysokiej temperaturze.
Dokumentacja tych produktów pokazuje, dlaczego trzeba porównywać pełne oznaczenie. W katalogu Molyguard 2022 FG NEW występuje w klasach NLGI 0 i 2 z osobnymi numerami NSF H1: 137951 i 130665. Strona FG NEW w ofercie TC Kolor dotyczy wkładu smarnego, który katalog podaje w klasie 2 z numerem 130665. Aktualna lista NSF dla producenta, Compagnia Italiana Lubrificanti, wymienia te warianty jako MOLYGUARD GRASSO FG NEW 0 i MOLYGUARD GRASSO FG NEW, a także MOLYGUARD FOOD GREASE/R (133239) i MOLYGUARD FLUORGREASE FG2 (149640), wszystkie z kodem H1. Nazwy w White Book różnią się od nazw w ofercie, więc przy zamówieniu porównaj nazwę, klasę NLGI i numer z etykietą. Wpis H1 nie potwierdza ISO 21469; jeśli zakład wymaga tej certyfikacji, poproś o osobny dokument.
Jak przygotować zapytanie o dobór?
Do zapytania dołącz model maszyny, punkt smarowania, typ elementu, temperaturę, prędkość, obciążenie, warunki mycia, obecny produkt, sposób dozowania i wymagania audytowe. Napisz osobno, czy potrzebujesz H1, ISO 21469, czy obu potwierdzeń. Z tymi danymi porównaj warianty w ofercie smarów dla przemysłu spożywczego i farmaceutycznego i poproś o aktualną kartę techniczną oraz potwierdzenie rejestracji wybranego produktu.
- NSF International, NSF Product and Service Listings — Compagnia Italiana Lubrificanti S.P.A.
- NSF International, Food-Grade Lubricants and ISO 21469 Certification
- ISO, ISO 21469:2006 — Safety of machinery — Lubricants with incidental product contact — Hygiene requirements
- Electronic Code of Federal Regulations, 21 CFR § 178.3570 — Lubricants with incidental food contact
- TC Kolor, Katalog Molyguard 2022
